Ruimtemeesters
Nummer 02022 februari 2026

Jurisprudentie week 08 · 16 feb – 22 februari 2026

Een terugblik op de Nederlandse uitspraken van deze week — 10 uitspraken, waarvan 10 duidelijk relevant voor één expertteam (score ≥ 0,15). Bron: corpus3k-2026-04-25, geordend op datum.

Editie: Alle edities10 van 10 artikelen zichtbaar voor jouw team
Vergunningverlening PFASMilieurechthandhaving01

Motiveer PFAS-vergunningvoorschriften afzonderlijk of rechter vernietigt ze

Voeg geen aanvullende PFAS-voorschriften toe als de onderbouwing ontbreekt — de rechter toetst per voorschrift.

Het college voegde twee extra voorschriften toe aan een vergunning voor grondreiniging met PFAS-verontreiniging, bovenop al bestaande acceptatie- en samenvoegingsregels. De rechtbank oordeelt dat het college niet heeft aangetoond waarom die aanvullende voorschriften nodig zijn voor doelmatig afvalstoffenbeheer. Elk voorschrift moet zelfstandig worden gemotiveerd — het is onvoldoende om te verwijzen naar het voorzorgsbeginsel zonder te onderbouwen wat het voorschrift toevoegt. Voor omgevingsdiensten betekent dit: leg bij iedere PFAS-gerelateerde vergunningvoorwaarde expliciet vast welk handhavingsdoel het dient en waarom bestaande voorschriften dat doel niet al afdekken.

Boete terecht voor transport kreupel rund ondanks verklaringen chauffeur en veehouder

Eigen verklaringen van chauffeur en veehouder zijn onvoldoende om transportongeschiktheid te weerleggen.

Een transporteur kreeg een bestuurlijke boete omdat hij een rund vervoerde dat zich niet op eigen kracht pijnloos kon bewegen — en dus transportongeschikt was. De rechtbank oordeelt dat het rapport van bevindingen van de toezichthouder voldoende bewijs levert. De verklaringen van de chauffeur en de veehouder, die stelden dat de aandoening pas tijdens het transport zichtbaar werd, draaien de schuldvraag niet terug. Praktisch: laat voor vertrek altijd schriftelijk vastleggen wie het dier heeft beoordeeld op transportgeschiktheid. Mondelinge verklaringen achteraf wegen niet op tegen een gedetailleerd inspectierapport.

Asbestboete overeind, maar gematigd wegens te lange procedure

Controleer bij asbestdossiers altijd of getuigen in de onderzoeksfase zijn gehoord — verzuim passeerbaar, maar niet zonder risico.

De Rechtbank Rotterdam bevestigt dat de minister terecht bestuurlijke boetes heeft opgelegd voor overtredingen van het Arbobesluit bij asbestverwerking. Het boetebedrag wordt wel verlaagd omdat de redelijke termijn is overschreden. Interessant is de toepassing van artikel 6:22 Awb: een getuige was niet gehoord tijdens het onderzoek, wat de rechtbank als onzorgvuldige voorbereiding kwalificeert. Toch passeert de rechter dit gebrek omdat eiseres er aantoonbaar niet door is benadeeld. Voor milieuteams betekent dit: procedurele fouten in de onderzoeksfase zijn niet automatisch fataal, maar vergen wel een expliciete nadelige-benadeling-toets.

Parkeergarantie via huurcontract volstaat niet zonder planologische borging

Huurovereenkomsten zijn geen afdoende parkeergarantie — zorg voor planologische of privaatrechtelijke borging die handhaafbaar is.

Bij de verbouwing van panden naar vijf nieuwe appartementen in Den Haag accepteerde de rechtbank de parkeernorm-onderbouwing niet zonder meer. Parkeerplekken die alleen via huurovereenkomsten zijn gekoppeld aan woningen bieden onvoldoende zekerheid: huurcontracten zijn niet publiekrechtelijk handhaafbaar en kunnen wijzigen. Deelmobiliteit telt de rechtbank wel mee, maar alleen als de beschikbaarheid structureel is geborgd. Verder: omwonenden kunnen de Bouwbesluit-normen voor geluidsisolatie niet inroepen via het relativiteitsvereiste — die normen beschermen bewoners van het gebouw zelf, niet de buren. Check bij vergelijkbare projecten of parkeeroplossingen buiten het bestemmingsplan juridisch standhouden als de huurrelatie eindigt.

Vergunning & handhavingMilieurechthandhaving05

Rechtbank houdt verlenging exploitatievergunningplicht overeind na bezwaar eigenaar

Verlenging exploitatievergunningplicht na sluiting houdt stand — ken de grenzen van dit instrument voor jouw praktijk.

Rechtbank Noord-Holland bevestigt dat een verlengde exploitatievergunningplicht voor een bedrijfspand juridisch houdbaar is, ook als de eigenaar daartegen opkomt. Het instrument wordt hier ingezet in de sfeer van openbare orde en ondermijning, niet vanuit milieuregelgeving. Voor het expertteam milieurechthandhaving is de directe relevantie beperkt: de Wabo en Wet milieubeheer spelen hier geen rol. Wel illustreert de uitspraak hoe bestuursorganen vergunningplichten kunnen verlengen als handhavingsinstrument. Houd bij eigen handhavingstrajecten scherp welk wettelijk kader de grondslag vormt — dat bepaalt welke instrumenten openstaan en welke rechter bevoegd is.

Provincie mag gemeenten niet zomaar dwingen tot regionale woonruimteverdeling

Aanwijzing via Wgr geblokkeerd: check of provinciale druk op woonsamenwerking juridisch houdbaar is.

Twaalf Zuid-Hollandse gemeenten kregen van Gedeputeerde Staten de opdracht binnen twee maanden een gemeenschappelijke regeling voor woonruimteverdeling te treffen — op grond van artikel 99 Wgr. De Raad van State schorste die aanwijzing in een voorlopige voorziening. De gemeentelijke belangen wegen in deze fase zwaarder dan het provinciaal samenwerkingsbelang. Voor woonteams betekent dit: een provincie kan uitvoering van de Huisvestingswet — urgentieverlening, doelgroepenverordening, sociale huurverdeling — niet via een Wgr-aanwijzing afdwingen zolang de rechtmatigheid daarvan niet vaststaat. Volg de bodemprocedure: die bepaalt hoever de provinciale regierol over regionale volkshuisvesting werkelijk reikt.

Supermarktuitbreiding Rheden houdt stand ondanks bezwaren over verkeer en bezonning

Standaard Wro-toetsing bevestigt: bezonning en verkeershinder alleen fataal bij aantoonbare onevenredige hinder.

De Raad van State laat het bestemmingsplan voor de uitbreiding van Albert Heijn in Rheden in stand. De supermarkt mag groeien van 900 naar 1.400 m² wvo. Appellanten voerden aan dat de uitbreiding leidt tot onaanvaardbare verkeersdruk en verminderde bezonning voor omwonenden. De Afdeling volgt die bezwaren niet: de raad heeft voldoende onderbouwd dat de effecten binnen aanvaardbare marges blijven. Voor het omgevingsplanteam bevestigt dit dat bezonnings- en verkeersonderzoek bij detailhandelsuitbreidingen robuust moet zijn, maar dat rechters gemeenten ruimte laten zolang de motivering de feiten dekt. Procedure loopt nog onder Wro-overgangsrecht.

Minister mag BEX-berekening negeren en forfait toepassen bij mestboete

Eigen BEX-berekeningen bieden geen garantie: de minister kiest zelf het uitgangspunt voor gebruiksnormen.

Het College van Beroep voor het bedrijfsleven bevestigt dat de minister bij handhaving van gebruiksnormen en de mestverwerkingsplicht niet gebonden is aan door de ondernemer overgelegde BEX-berekeningen. De minister mag de forfaitaire productienormen als uitgangspunt nemen, ook als de BEX een gunstiger uitkomst laat zien. Voor agrarische bedrijven die rekenen op erkenning van hun eigen BEX-berekeningen is dit slecht nieuws: zolang de minister het forfait verkiest, telt die berekening niet mee in de beoordeling. Zorg dus dat de mestadministratie ook bij forfaitaire normen sluitend is — BEX is een extra, geen vervanging.

Agro-handhavingMilieu09

Medeplegen exportverbod dierlijke eiwitten vereist bewijs nauwe samenwerking

Zonder bewijs van bewuste samenwerking geen medeplegerboete — check dit bij elke gezamenlijke exportovertreding.

Het CBB draait een boete terug die de minister had opgelegd voor het exporteren van verwerkte dierlijke eiwitten (VDE) in strijd met het exportverbod. De minister had appellante aangemerkt als medepleger, maar kon niet aantonen dat zij nauw en bewust had samengewerkt met de andere betrokken partijen. Dat is een harde eis: bij medeplegen moet je als handhaver concreet maken wíé wat deed en hoe de samenwerking was georganiseerd. Voor het milieu-team is dit vooral relevant als randgeval: bij agro-gerelateerde exportzaken waar meerdere partijen zijn betrokken, moet de feitelijke rolverdeling scherp in het dossier staan voordat je een boete op medeplegen baseert.

Wasan-toelating vernietigd: motivering cumulatieve pesticideblootstelling schiet tekort

Onderbouw cumulatieve blootstellingseffecten bij vergelijkende evaluaties — anders sneuvelt de toelating.

Het CBb vernietigt de toelating van het fungicide Wasan (werkzame stof: bromuconazool) wegens motiveringsgebreken. De toelatinghouder had een vergelijkende evaluatie moeten ondergaan, omdat bromuconazool als vervangingskandidaat is aangemerkt. Het Ctgb had onvoldoende gemotiveerd hoe de cumulatieve blootstelling aan alle pesticiden in de landbouw is meegewogen bij de risicobeoordeling van metabolieten. Voor milieuteams betekent dit: bij dossiers rond vervangingskandidaten moet de motivering van cumulatieve effecten expliciet en aantoonbaar in het besluit staan. Een 'overall'-oordeel zonder onderbouwing per blootstellingsroute volstaat niet.