Strafrechtelijke handhaving

Wie eerst de oorzaak uitzoekt voordat hij meldt, is al te laat.

Rechtbank Oost-Brabant legde een bedrijf een boete van € 80.000 op voor opzettelijke overtreding van de Wet milieubeheer. De kern: de meldplicht bij een ongewoon voorval (art. 2.21 Bal) treedt in zodra er een dreiging is — niet pas als de oorzaak bekend is. Eerst intern onderzoek doen en daarna melden, is te laat. Voor de OD-praktijk betekent dit dat 'onverwijld' strikt wordt uitgelegd. Let op: dit is een WED-zaak (strafrechtelijk spoor), geen bestuursrechtelijke handhaving. De uitleg van de meldplicht is echter bruikbaar als referentie bij het beoordelen van naleving in het eigen handhavingstraject.

Mestfraude loopt via het strafrecht: een beroepsverbod kan effectiever zijn dan een last onder dwangsom.

Een rechtbank in Oost-Brabant veroordeelde de oprichter en leider van een criminele organisatie rond mestfraude en valsheid in geschrifte. De straf is geheel voorwaardelijk, maar het beroepsverbod bijt: de veroordeelde mag feitelijk niet meer in de sector actief zijn. De zaak draait om een co-vergistingsinstallatie en valse handelsdocumenten in de NVWA-controleketen — schendingen van de Meststoffenwet en Europese dierlijke bijproductenregelgeving. Voor bestuursrechtelijk handhavers is de les praktisch: bij stelselmatige fraude in de mestverwerking kan afstemming met het OM en NVWA een beroepsverbod opleveren dat verder reikt dan wat een last onder dwangsom bereikt.